Welmoet Hillen

Toen ik in 2008 begon aan de Vertalersvakschool had ik wel al wat vertaalervaring, maar het literaire genre was nieuw voor me. Er ging een wereld voor me open. Niet gewoon vertalen wat er staat in het Italiaans, maar ook hóé het er staat. Het leukste was het 'sparren' met de andere vertalers tijdens de workshops: samen zoeken naar de vertaling die het meest trouw was aan het origineel. Soms liepen de gemoederen daarbij zo hoog op dat een van ons driftig naar het bord stoof om de in de brontekst beschreven situatie uit te tekenen.

De docenten waren stuk voor stuk grote namen in de Italiaanse literaire vertaalwereld en boden een schat aan ervaring. Tegelijkertijd was het erg inspirerend om te zien hoe zij niet op routine draaiden en elke te vertalen zin als een nieuwe uitdaging te lijf gingen. Dankzij hun feedback en kritiek leerde ik steeds beter mijn persoonlijke valkuilen herkennen en vermijden. Na flink wat vlieguren begin je heel geleidelijk aan te voelen wanneer je het Italiaans los mag of moet laten, en wanneer juist niet.

Vlak voor mijn afstuderen in oktober 2010 tipte een van mijn docenten mij bij Uitgeverij Prometheus, die op zoek was naar een vertaler voor een misdaadroman van de Siciliaanse schrijver Andrea Camilleri. Het was heerlijk om meteen echt aan de slag te mogen en het geleerde in de praktijk te kunnen brengen.

Camilleri's stijl is uniek: het is een mix van Italiaans, Siciliaans en een door hem zelf bedacht fictief dialect. Dat maakte de uitdaging alleen maar groter: ik moest me eerst een compleet nieuwe taal eigen maken en vervolgens beslissen hoe ik die in de vertaling terug liet komen. Ook merkte ik dat ik veel op de opleiding geleerde 'omzettrucjes' van het Italiaans naar het Nederlands direct toe kon passen. Naast het vertaalwerk moesten er andere horden voor de eerste keer worden genomen, zoals het maken van een haalbare planning en het onderhandelen met de uitgeverij.

Bij het Expertisecentrum Literair Vertalen heb ik een mentoraat aangevraagd. Daar heb ik geen spijt van gehad: Mieke Geuzebroek stond me in het hele proces bij met raad en daad. En dan, na al dat werk, ligt ineens je eigen tekst in druk in de winkel. Dat smaakt absoluut naar meer.